PHƯƠNG PHÁP BIÊN TẬP
Đọc nguồn, hiểu giới hạn, truy lại chứng cứ
Nghiên cứu & Tri thức là chuyên mục tổng hợp và phân tích của Heritage Labs về tư liệu hóa kiến trúc và di sản số. Độ tin cậy cần đến từ nguồn có thể kiểm tra, phạm vi diễn giải rõ ràng và khả năng sửa khi có chứng cứ mới.
Phân biệt loại nội dung
- Phân tích nghiên cứu: đọc và bình luận một hoặc nhiều công bố, dẫn về nguồn gốc. Bài phân tích của website không tự trở thành nghiên cứu đã phản biện.
- Phương pháp & ứng dụng: khung làm việc hoặc đề xuất thực hành; phải nói rõ phần chưa thử nghiệm.
- Ghi chú chuyên đề: giải thích khái niệm, đặt vấn đề và kết nối tài liệu.
Thông tin hoạt động của một cơ quan, bài báo khoa học, preprint và tài liệu nhà cung cấp có giá trị chứng cứ khác nhau. Khi sử dụng, bài viết cần nêu đúng tính chất; nguồn thương mại cần được nhận diện.
Ưu tiên nguồn gốc
Ưu tiên bài nghiên cứu gốc, cơ quan di sản, trường đại học, viện nghiên cứu và tổ chức chuyên môn. Ghi tác giả hoặc đơn vị, tiêu đề, ngày công bố và liên kết ổn định khi có. Ngày xuất bản được phân biệt với ngày đăng lại, ngày truy cập và ngày sửa bài trên website.
Số liệu phải đi cùng đối tượng thử nghiệm, chỉ số và giới hạn liên quan. Độ chính xác phân loại không được diễn đạt thành độ chính xác hình học; sai lệch mô hình–đám mây điểm không tự chứng minh độ chính xác ngoài thực địa.
Công khai phạm vi đọc và phần suy luận
Ghi rõ khi chỉ đọc được tóm tắt, bản công bố sớm hoặc một phần toàn văn. Không diễn đạt việc đọc tài liệu như đã tái lập thí nghiệm. Tách kết quả tác giả báo cáo khỏi phân tích và đề xuất của ban biên tập.
Các bài tổng hợp hiện chưa có quy trình phản biện độc lập được công bố. Website không tự gắn nhãn “đã được chuyên gia thẩm định” nếu không có người và hồ sơ xác nhận tương ứng. Với các bài cũ chưa trình bày đầy đủ metadata, người đọc nên kiểm tra nguồn ở cuối bài.
Giữ ranh giới giữa chứng cứ và biểu diễn
Dữ liệu khảo sát, diễn giải và phục dựng giả thuyết cần được phân biệt. Ảnh AI hoặc mô hình suy đoán không phải chứng cứ hiện trạng. Ví dụ nghiên cứu quốc tế không được đưa vào danh mục dự án Heritage Labs đã thực hiện.
Các hướng dẫn trên website hỗ trợ tham khảo; việc dùng trong hồ sơ kỹ thuật cần đối chiếu đầu bài, dữ liệu gốc và trách nhiệm chuyên môn của dự án.
Cập nhật, trích dẫn và đính chính
Bài viết cần có ngày biên tập. Khi sửa nội dung làm thay đổi kết luận, cần ghi ngày và nội dung thay đổi ngay tại bài. Khi trích dẫn kết quả nghiên cứu, ưu tiên dẫn công bố gốc; khi trích phần bình luận, ghi tên bài Heritage Labs, ngày và URL.
Nếu phát hiện sai số liệu, liên kết hỏng hoặc cách diễn giải thiếu căn cứ, vui lòng gửi tên bài, đoạn liên quan và tài liệu đối chiếu qua kênh liên hệ. Các thay đổi được công bố sau khi đối chiếu nguồn; trang này không cam kết thời hạn phản hồi.
Nhật ký khởi tạo: 19/10/2026 — công bố nguyên tắc nguồn, phạm vi đọc và cách đính chính cho chuyên mục.